Patio con(vida)

Botánica « Atrás    

Nome científico da planta

Laurus nobilis.

 

Lucas Pena Carracedo · 7 febrero 2025 11:34


Familia da planta
Laureáceas.

Nome común da planta
Loureiro.

Información destacada
O loureiro crece de maneira moi lenta, de aí: Quen planta un loureiro, xamáis o verá crecer. Ten moita presencia no ámbito culinario, mais o seu consumo en grandes cantidades pode ser tóxico. Existe unha adiviñación a través das follas do loureiro coñecida como Dafnomancia.

Información botánica da planta
Procedencia
É orixinaria na rexión do mar Mediterráneo e da metade norte da costa atlántica da península ibérica. Foi introducida en Galicia, adaptándose moi ben ao entorno, combatindo coas especies introducidas invasoras.
Descrición xeral
O loureiro é unha árbore de folla perenne de 5-10m de altura. Ten unha copa densa, oscura, con follas azuladas, alternas.
Tronco ou talo
Ten un tronco recto coa corteza gris.
Folla
Ten folla perenne. De 3-9cm de lonxitude con forma de ápice agudo e base atenuada.
Flor
As flores aparecen en marzo-abril e están dispostas en umbelas sésiles de 4-6 flores amarelas de 4 pétalos.
Froito
O froito é unha baya , ovoide, de 10-15mm. Ten unha semente única e madura a principios de outono.

Información histórica sobre as plantas
Usos medicinais
Aliviar os cólicos e as dolencias gastrointestinales. Tamén aliviar a dor muscular e prever a gripe mais os resfriados. Tamén estimula o apetito.
Usos alimentarios
O loureiro potencia o sabor de guisos, carnes, pescados, mariscos, salsas, sopas... Tamén aromatiza aceites.
Usos funcionais
É un repelente natural de insectos e ten potencial antiséptico para as feridas. Mellora a capacidade cognitiva e promove o relax mais un cabelo sano e forte.
Usos lúdicos
Non atopei información.
Usos rituais
As follas do loureiro eran utilizadas como decoración en Yule (ritual nórdico). Utilízase en infusiones de clarividencia e sabiduría. Colócanse debaixo da almofada para inducir a sonos proféticos e quéimanse para provocar visións. Tamén é unha herba de protección e de purificación.
Lendas, refráns e mitos
O mito de Apolo, que perseguía a Dafne, a cal convírtese nun loureiro, para estar a salvo de Apolo.
"Quen planta un loureiro, xamáis o verá crecer."
Tamén como símbolo de victoria na Antiga Grecia.
Historia da planta
Co deus Apolo, deus da luz, da música e da profecía.
A coroa de loureiros é un símbolo de triunfo e recoñecemento dende tempos ancestrais.

Fontes secundarias empregadas
https://www.jardiniberico.es/el-laurel-laurus-nobilis/ 7/02
https://es.wikipedia.org/wiki/Laurus_nobilis 7/02
https://www.fundaciongaliciaverde.org/laurel.html 7/02


Nome científico da planta

Citrus X sinensis

 

Martín Fernández Montañes · 30 enero 2021 11:49


Familia da planta
Rutaceaes.

Nome común da planta
A laranxeira

Fotografías da planta

Fotografías da planta

Fotografías da planta

Fotografías da planta

Fotografías da planta

Localización no mapa
Parada # Nombre Descripción Latitud Longitud
1 Laranxeira árbore da que sae a laranxa, e coas súas follas lisas e verdosas. 42,867515820 -8,658375754

Información histórica sobre as plantas
Usos medicinais
A súa flor en xeral, os seus efectos calmantes axudan a eliminar as molestias causadas polos nervios. A auga de flor de laranxa (unha infusión de pétalos de flor de laranxa seca) úsase como remedio tradicional contra os desmaios. Tamén se serve durante séculos como remedio caseiro para o malestar menstrual.
Usos alimentarios
A laranxa sirve como alimento e bebida rica en vitamina C,potasio,magnesio e o ácido fólico.
Usos funcionais
Non atopei información.
Usos lúdicos
Non atopei información.
Usos rituais
Non atopei información.
Lendas, refráns e mitos
Non atopei información.
Historia da planta
Durante miles de anos, no sur de China levouse a cabo o cultivo do laranxeiro e posteriormente expandiuse por todo o sueste asiático. A Ruta da Seda foi a causa da propagación do laranxeiro por todo o Oriente. Foron os árabes os que polo sur de España introduciron a laranxa en toda Europa. Dise que este cítrico foi cultivado por pobos primitivos desde tempos remotos e a aparición do froito e as súas flores cativou aos viaxeiros que os levaron a outras rexións. A laranxa, no noso país, empregouse nun primeiro momento con fins decorativos debido ao seu sabor amargo, pero posteriormente obtivéronse variedades máis doces que os árabes chamaron naranche, que se deriva de arangus, que así o chamaron os persas.

Fontes secundarias empregadas
https://www.consumer.es/ 20/02/2021 ,https://arbolesfrutales.org/ 22/02/2021
https://www.naranjasche.com/ 22/02/2021


Nome científico da planta

Ulex europaeus

 

Daniel Devesa Salgado · 2 febrero 2021 16:20


Familia da planta
Leguminosas

Nome común da planta
Toxo, retamo espinoso

Fotografías da planta

Fotografías da planta

Localización no mapa
Parada # Nombre Descripción Latitud Longitud
1 Toxo Lugar onde se encontran algúns toxos. Hai máis, pero este é un bo exemplo. 42,867194398 -8,658980364

Información histórica sobre as plantas
Usos medicinais
En medicina tradicional úsanse as flores como infusión para tratar problemas hepáticos.
Usos alimentarios
As súas flores se usan como adornos naturais de postres ou otras comidas especiais.
Utilízase moito para a producción de mel debido a que aporta bastante polen ás abellas.
Usos funcionais
O tronco serve moi ben como leña ou para a producción de carbón.
Nalgunas rexións do mundo cultívase o toxo para forraxe.
Por outro lado, por ser una fabácea, serve como abono verde polo aporte de nitrógeno ao solo.
Usos lúdicos
Non atopei información.
Usos rituais
Non atopei información..
Lendas, refráns e mitos
Non atopei información.
Historia da planta
Son todas as anteriores.

Fontes secundarias empregadas
https://www.asturnatura.com/especie/ulex-europaeus.html Acceso o día19/2/2021
https://es.wikipedia.org/wiki/Ulex_europaeus Acceso o día 20/2/2021 e 21/2/2021
https://www.lifeder.com/tojo/#:~:text=%20Caracter%C3%ADsticas%20%201%20Planta.%20El%20tojo%20es,El%20c%C3%A1liz%20mide%20de%2011%20a...%20More Acceso o día 21/2/2021


Nome científico da planta

Rhododendron ponticum

 

Santiago Vilas Pampín · 6 febrero 2021 17:15


Familia da planta
Ericáceas

Nome común da planta
Rododendro

Fotografías da planta

Fotografías da planta

Fotografías da planta

Fotografías da planta

Fotografías da planta

Fotografías da planta

Fotografías da planta

Fotografías da planta

Fotografías da planta

Fotografías da planta

Localización no mapa
Parada # Nombre Descripción Latitud Longitud
1 Rododendros Un pequeno patio interior cheo de rododendros 42,867748604 -8,658913742
2 Rododendro Rododendro ponticum que se atopa en frente do partal 42,867857715 -8,658756243

Información histórica sobre as plantas
Usos medicinais
Non atopei información.
Usos alimentarios
Non atopei información.
Usos funcionais
Non atopei información.
Usos lúdicos
Non atopei información.
Usos rituais
Nalgunhas partes del mundo, pódese tomar unha dose controlada de mel (a mel consumida en grandes cantidades producida co pole das flores desta planta é velenosa, provocando hipotensión severa y bradicardia en humanos) para inducir alucinacións con fins espirituais ou psicolóxicos.
Lendas, refráns e mitos
Non atopei información.
Historia da planta
A evidencia fósil mostra que tiña un rango maior na parte do sur e oeste de Europa antes do Último Máximo Glaciar, fai uns 20.000 años.
Foi observada polo botánico Joseph Pitton de Tournefort durante os seus viaxes polo Cercano Oriente no 1700–1702, polo que recibiu o seu nome de Linneo para identificar o antigo reino nas costas sur do Mar Negro , Ponto , no que medrou. No outro extremo da súa área de distribución, no sur de España, o amigo o correspondente de Linneo, Clas Alströmer, encontrouno medrando co adelfa. Introdúxose en Gran Bretaña como un arbusto ornamental no 1763, e logo plantouse como cobertura para aves de caza. Agora considerase unha especie invasora.
Os rododendros fixéronse famosos en Europa durante a segunda metade do século XIX, despois de facerse unhas explotacións botánicas que por aquel entón no Extremo Oriente.
A vistosa fermosura das súas floracións pronto cativou aos amantes dos xardíns e das plantas en xeneral, isto é o que levou á inquietude dos exploradores á hora de facerse cunha boa cantidade de exemplares. Grazas a isto, hoxe en día as variedades que hai no mundo son moi interesantes e nos permite ter rododendros de case todas as formas e cores.


Fontes secundarias empregadas
Páxina web: Última vez consultada:
https://es.wikipedia.org/wiki/Rhododendron 21/02/2021
https://es.wikipedia.org/wiki/Rhododendron_ponticum 21/02/2021
https://en.wikipedia.org/wiki/Rhododendron_ponticum 21/02/2021
https://plantasyflores.pro/rododendro/ 21/02/2021
https://www.flores.ninja/rododendro/ 21/02/2021


Nome científico da planta

Rubus ulmifolius

 

Pablo Núñez Martínez · 29 enero 2021 17:51


Familia da planta
Primuláceas

Localización no mapa
Parada # Nombre Descripción Latitud Longitud
1 IES de Ames 42,867132527 -8,659425547

Información histórica sobre as plantas
Usos medicinais
Úsase para tratar diarrea, hemorroides, inflamacións bucales ou de gorxa.
Usos alimentarios
Úsanse as follas, os brotes tenros e o froito para a alimentación animal maioritariamente de porcos e cabras. O seu froito tamén se utiliza para a pastelería e as veces viños e licores.
Usos funcionais
Do seu froito obteñense pigmentos. A casca dos talos úsase tamén para facer cestos e cordas. Outro uso pouco coñecido e ser substituto do tabaco.
Usos lúdicos
Non atopei información.
Usos rituais
Non atopei información.
Lendas, refráns e mitos
Non atopei información
Historia da planta
E unha planta moi coñecida dende a antiguedade sendo este tipo orixinal de Europa


Nome científico da planta

Viola riviniana

 

Marta Castro Vázquez · 23 febrero 2021 16:17


Familia da planta
Violáceas

Nome común da planta
Violeta brava, Viola brava

Fotografías da planta

Fotografías da planta

Información histórica sobre as plantas
Usos medicinais
Utilizase contra a tose,sudorífica e como expectorante
Usos alimentarios
Son purgantes e vomitivas cando se comen
Usos funcionais
Utilizase para tintes de cor violeta palido
Usos lúdicos
Non atopei información
Usos rituais
Non atopei información
Lendas, refráns e mitos
Non atopei información
Historia da planta
Utilizase para esencias de perfume

Fontes secundarias empregadas
https://www.asturnatura.com/especie/viola-riviniana.html Acceso o día 23/2/2021
Páxina creada no 2004


Nome científico da planta

Xénero: Centaurea
Especie: Centaurea scabiosa

 

Icía Piñeiro Mansilla · 28 mayo 2021 16:02


Familia da planta
Compositas ou asteráceas

Nome común da planta
Herbanzolo

Fotografías da planta

Fotografías da planta

Fotografías da planta

Localización no mapa
Parada # Nombre Descripción Latitud Longitud
1 Sur do IESP de Ames Neste lugar encóntrase a padreira do instituto, na que podemos atopar moitas variadades, neste caso, tamén atopamos a Centaurea nigra 42,867323744 -8,659464854

Información histórica sobre as plantas
Usos medicinais
Posee o valor medicinal como hipoglucemiante (disminuye a cantidade de azucre na sange e na orina, polo que resulta útil aos diabéticos) e febrífuga, para iso utiíizanse as semillas e as raíces secas fervidas en auga. Tamén se usa como elemento decorativo en centros de flor seca.
Usos alimentarios
Non atopei información
Usos funcionais
Non atopei información
Usos lúdicos
Non atopei información
Usos rituais
Non atopei información
Lendas, refráns e mitos
Non atopei información
Historia da planta
O xénero Centaurea é grande e encontrase ben representado, especialmente ó rededor do Mediterráneo.
A Centaurea nigra chegou a Finlandia no siglo XIX, en depósitos de balasto en veleros, e propagouse terra adentro, tamén ten relación cas caravanas durante a guerra. Moitos de estos herbajes antiguos desapareceron.
As características principáis para identificar as especies do xénero Centaurea son a forma cor das puntas secas das brácteas involucrais do capítulo. A extensión escura do involucro da centaurea nigra ten lóbulos ciliados como os dentes dun peine.

Fontes secundarias empregadas
Para facer este traballo empreguei diferentes sitios "webs" como por exemplo; https://floradegalicia.wordpress.com/2019/06/11/centaurea-nigra/, https://es.wikipedia.org/wiki/Centaurea_nigra, https://plantassilvestresdeasturias.blogspot.com/2014/01/centaurea-nigra.html#:~:text=Como%20varias%20especies%20de%20su,ra%C3%ADces%20secas%20hervidas%20en%20agua. https://www.luontoportti.com/suomi/es/kukkakasvit/aciano-negro


Nome científico da planta

Fraxinus excelsior

 

Gonzalo Aguín Limón · 7 febrero 2025 11:28


Familia da planta
Familia das Oleáceas

Nome común da planta
Freixo

Información destacada
Árbore caducifolia orixinaria de Europa e o oeste de Asia.
O nome xenérico Fraxinus é un termo latino que deriva do indoeuropeos e significa bidueira e lanza, pois a madeira desta árbore era utilizada para construír estas armas. O epíteto excelsior indica que é a especie de freixo que acada maior altura.
A súa madeira era moi empregada para a construción de carros e utensilios de labranza.

Información botánica da planta
Procedencia
O freixo é orixinario do hemisferio norte e atópase de forma natural en Europa, América do Norte e Asia. O freixo é autóctono de gran parte do continente, desde España ata Rusia, e crece en zonas húmidas e bosques temperados. En Asia, aparecen en China, Xapón e Corea. En América do Norte, son comúns en bosques de Canadá e Estados Unidos
Descrición xeral
O freixo é unha árbore caducifolia de crecemento rápido que pode alcanzar os 40 metros de altura. Presenta un tronco recto, copa ampla e follas compostas, con folíolos serrados de cor verde. As súas flores son pequenas e sen pétalos, e os froitos son sámaras aladas dispersadas polo vento.
Tronco ou talo
O tronco do freixo é recto, de cor grisácea e de corteza lisa nos exemplares novos, que se fai máis gretada co paso do tempo.
Folla
A folla do freixo é composta, con entre 5 e 13 folíolos lanceolados e de borde serrado. Ten un tamaño medio, e a súa superficie é de textura lisa e de consistencia firme. É caduca, caendo no outono.
Flor
As flores do freixo son pequenas e non teñen pétalos, formándose en racimos pendentes. Aparecen a finais do inverno ou principios da primavera, antes de que broten as follas.
Froito
O froito do freixo é unha sámaras alada, de forma elíptica e pequena, que permite que se dispersen polo vento. Estas sámaras aparecen a finais da primavera ou principios do verán, logo da floración.

Información histórica sobre as plantas
Usos medicinais
As follas e a casca do freixo utilízanse en infusiones ou decoccións para tratar problemas de retención de líquidos e inflamacións, xa que se lle atribúen propiedades diuréticas e antiinflamatorias.
Usos alimentarios
Non atopei información
Usos funcionais
A súa madeira caracterizada pola elasticidade usase para fábricar mobles (mesas,cadeiras,armarios...), instrumentos musicais (guitarras, baixos e tambores), material deportivo (bates de béisbol, raquetas de tenis e tacos de hóckey) e ferramentas (mangos para machadas, martelos e outras ferramentas manuais).
Usos lúdicos
Úsase para fabricar arcos e frechas, tirachinas, e xoguetes de madeira(figuras trompos ou istrumentos musicais infantís)
Usos rituais
Non atopei información
Lendas, refráns e mitos
Árbore sagrada en mitoloxía nórdica: O freixo estaba asociado ao mundo dos deuses. O Yggdrasil, a árbore do mundo na mitoloxía escandinava, adoita representarse como un freixo.
Historia da planta
· Segundo a mitoloxía nórdica, os primeiros humanos, Ask e Embla, foron creados polos deuses a partir dun freixo (Ask) e un olmo (Embla).
· Durante a Guerra dos Cen Anos os arqueiros ingleses usaban arcos de freixo.

Fontes secundarias empregadas
O Camiño dos faros: https://www.caminodosfaros.com/medioambiente/flora/fraxinus-excelsior-freixo/ 07/02/2025
Wikipedia: https://es.wikipedia.org/wiki/Fraxinus 07/02/2025
Arbolapp: https://www.arbolapp.es/especies/ficha/fraxinus-angustifolia/ 07/02/2025
Mesarte: https://www.mesarte.es/como-es-la-madera-de-fresno/ 07/02/2025
Zoo Barcelona: https://zoobarcelona.cat/es/plantas/fresno-comun 07/02/2025
Meu tío Alberto González 03/02/2025 e 04/02/2025


Nome científico da planta

Cornus sanguínea

 

Ana Ramos Vidal · 31 enero 2021 13:57


Familia da planta
Ramnáceas

Nome común da planta
Sanguiño

Fotografías da planta

Fotografías da planta

Fotografías da planta

Fotografías da planta

Localización no mapa
Parada # Nombre Descripción Latitud Longitud
1 Sanguiño Es el arbol más alto que hay y es de color rojizo 42,868233060 -8,658668984

Información histórica sobre as plantas
Usos medicinais
Las hojas y los frutos son astringentes.
La corteza es tónico-astringente, analgésica y febrífuga.
La corteza y las hojas son detersorias, cicatrizantes y antiinflamatorias
Usos alimentarios
Algunos pájaros las usan para alimentarse pero nosotros no debemos comerlas porque son tóxicas.
Usos funcionais
La madera del Cornus sanguínea era utilizada para mangos de herramientas y otras cosas. Con las ramas más gruesas eran utilizadas para la jardinería mientras que las más finas se usaban para hacer cestos. También utilizaban su madera para hacer flechas.
Usos lúdicos
Non atopei información
Usos rituais
Non atopei información
Lendas, refráns e mitos
Tiresias pilló a Atenea bañándose desnuda en la fuente. Como es de esperar, se enfadó y acto seguido lo cegó. Después, Atenea recapacitó y comprendió que su reacción había sido exagerada. Así que le regaló a Tiresias un bastón fabricado con madera de Cornus sanguínea para que pudiera caminar de la misma manera que si pudiera ver, le concedió también mucha sabiduría y una vida más larga que la del resto de los mortales
Historia da planta
Non atopei nada máis que o que pon nos apartados de arriba

Fontes secundarias empregadas
https://es.m.wikipedia.org/wiki/Cornus_sanguinea


Nome científico da planta

O nome científico desta árbore é Thuja plicata.

 

Andrea Quintáns Reimúndez · 5 febrero 2025 20:37


Familia da planta
A árbore sobre a que realizo este estudo pertence á familia Cupresáceas (Cupressaceae).

Nome común da planta
Esta árbore coñécese co nome común de Tuia xigante. Ademais, en diferentes rexións pode recibir outros nomes, como cedro vermello occidental, cedro xigante ou arborvitae xigante. En inglés, é moi coñecida como Western Redcedar.

Información destacada
A Tuia xigante é coñecida pola súa impresionante altura, podendo superar os 70 metros no seu hábitat natural. A súa madeira lixeira, aromática e resistente á podremia foi fundamental para as culturas indíxenas do noroeste americano, que a empregaban na construción de canoas e tótems. Hoxe en día, é apreciada en xardinería pola súa beleza e resistencia.Tamén se emprega na carpintaría e mesmo na fabricación de guitarras e postes.

Información botánica da planta
Procedencia
A Thuja plicata, coñecida como Tuia xigante ou Cedro vermello occidental, é orixinaria da costa oeste de América do Norte, estendéndose desde o sueste de Alasca ata o norte de California, e cara ao leste ata o oeste de Montana. Prefire áreas con clima húmido e suave, e adoita encontrarse en vales fluviais e zonas montañosas ata os 1.800 metros de altitude.

En Galicia, esta especie foi introducida como planta ornamental en xardíns e parques debido ao seu porte impoñente e á súa resistencia ao frío. Non hai unha data exacta da súa introdución, pero é probable que fose plantada en Galicia durante o século XIX ou principios do XX, coincidindo co interese por especies exóticas nos xardíns europeos.
Descrición xeral
A Tuia xigante é unha árbore perennifolia que pode acadar alturas de ata 70 metros no seu hábitat natural, aínda que en cultivo adoita ser máis pequena. Presenta unha copa piramidal e estreita, con pólas horizontais que se dispoñen en planos aplanados. A súa casca é delgada, de cor canela, con fendas lonxitudinais que se desprenden en longas tiras.
Tronco ou talo
O tronco da Thuja plicata é recto e cilíndrico, podendo acadar diámetros significativos nas árbores máis vellas. A casca é delgada, de cor marrón grisáceo, e está fisurada en bandas verticais que se desprenden en tiras longas. Nas árbores novas, a casca é máis lisa, volvéndose máis rugosa co tempo.
Folla
As follas son escamiformes, dispostas en catro filas ao longo das pólas, formando ramillas aplanadas. Son de cor verde escura na parte superior e presentan bandas estomáticas esbrancuxadas na parte inferior. Cando se esmagan, desprenden un aroma forte que lembra á piña. As follas individuais miden entre 1 e 4 mm de longo e son perennes, permanecendo na árbore durante todo o ano.
Flor
A Thuja plicata é unha especie monoica, o que significa que presenta flores masculinas e femininas na mesma árbore. As flores masculinas son pequenas, de cor vermella ou púrpura ao principio, e liberan pole amarelo na primavera. As flores femininas son conos elipsoides, verdes ou púrpuras ao comezo, que maduran a unha cor marrón no outono, aproximadamente seis meses despois da polinización.
Froito
O froito é un cono delgado, de 10 a 18 mm de longo e 4 a 5 mm de ancho, composto por 8 a 12 escamas delgadas e superpostas. Os conos son verdes ao principio e maduran a unha cor marrón no outono, abríndose na madurez para liberar as sementes, que son pequenas, de aproximadamente 4 a 5 mm de longo, con dúas ás papiráceas que facilitan a súa dispersión polo vento.

Información histórica sobre as plantas
Usos medicinais
Non atopei información específica sobre os usos medicinais da Thuja plicata. Con todo, especies relacionadas como a Thuja occidentalis son coñecidas polas súas propiedades medicinais, incluíndo accións antivirais, antiinflamatorias e expectorantes. Porén, debido á presenza de compostos tóxicos como a tuyona, o seu uso debe ser supervisado por profesionais de saúde. (https://www.tuasaude.com/tuia-thuja-occidentalis/)
Usos alimentarios
Non atopei información sobre usos alimentarios da Thuja plicata.
Usos funcionais
A madeira da Thuja plicata é lixeira, suave, aromática e moi duradeira. Os nativos americanos utilizábana para construír canoas e tótems monumentais. Na actualidade, emprégase na construción, especialmente en exteriores, carpintaría, caixotaría e postes. Tamén se utiliza para fabricar caixas de guitarras debido ás súas propiedades acústicas.
Usos lúdicos
Non atopei información sobre usos lúdicos da Thuja plicata.
Usos rituais
Non atopei información específica sobre usos rituais da Thuja plicata.
Lendas, refráns e mitos
Non atopei información sobre lendas, refráns ou mitos relacionados coa Thuja plicata.
Historia da planta
Non atopei información sobre a relación da Thuja plicata con personaxes ou eventos históricos específicos.

Fontes secundarias empregadas
Para documentarme neste traballo, utilicei as seguintes fontes secundarias:

-https://en.wikipedia.org/wiki/Thuja_plicata.
-https://jb.utad.pt/especie/Thuja_plicata
-https://www.tuasaude.com/tuia-thuja-occidentalis/
-https://jb.utad.pt/especie/Thuja_plicata
-UBC Botanical Garden. "Western Redcedar (Thuja plicata)". https://botanicalgarden.ubc.ca/.
-USDA Plants Database. "Thuja plicata". https://plants.usda.gov/home.